Tragedie op zee.
Een verdwenen jacht.
Een wanhopige zoektocht in de eenzame wateren van de Noord-Atlantische Oceaan.
Wat volgt is een verhaal over verlies, verlangen en verlossing. En hoe een gemeenschap samenkwam om een crisis op te lossen.
Ons verhaal begint in mei 2022, toen een Duits echtpaar een advertentie plaatste voor een bemanningslid om te helpen bij het varen met hun CNB 66-jacht van Bermuda naar Nova Scotia. Nadat ze twee ervaren zeilers hadden gevonden, vertrokken ze begin juni voor wat een paar dagen plezierig zeilen langs de oostkust van Noord-Amerika had moeten zijn.
Maar twee dagen na aanvang van de reis kwam het jacht in onverwacht slecht weer terecht. Bij het verstellen van de zeilen sloeg een giek los en raakte een van de eigenaren zwaargewond. Toen haar man te hulp schoot, werd ook hij geraakt en zwaargewond. Hoewel de twee bemanningsleden hun uiterste best deden om eerste hulp te verlenen en tegelijkertijd worstelden om de boot te besturen, dreef het stormachtige vaartuig het schip honderden mijlen bij Halifax vandaan – en buiten het bereik van Canadese en Amerikaanse reddingshelikopters.
Uiteindelijk, met de hulp van een karteringsschip van de Amerikaanse kustwacht dat als drijvend tankstation fungeerde, slaagde een helikopter van de Amerikaanse kustwacht erin het getroffen paar aan boord te takelen en naar een ziekenhuis in Massachusetts te vervoeren. Maar de verwondingen waren te ernstig en de man en vrouw kwamen te overlijden.
Met de nodige moeite slaagden de twee bemanningsleden erin te rendezvousen met een schip van de Amerikaanse kustwacht, dat hen aan boord nam en het jacht veiligstelde. Hierdoor bleef het vaartuig echter onbemand en stuurloos achter op honderden mijlen van de kust.
Toch eindigt het verhaal daar niet.
Het overleden echtpaar was de wereld rond aan het zeilen en had hun familiale aandenkens bij zich. Vanzelfsprekend wilde hun zoon die dierbare bezittingen van het jacht terughebben.
Een klein jacht in een grote oceaan
Maar waar bevond het jacht zich precies?
De zoon nam contact op met een Duitse verzekeringsmaatschappij, die op haar beurt contact opnam met LeeWay Marine, een maritieme dienstverlener uit Nova Scotia – van wie een van de eigenaren Ben Garvey bleek te kennen, de president van het in Halifax gevestigde ingenieursbureau Enginuity.
Garvey stond op het punt met vakantie te gaan met zijn gezin, maar hij wist wat hem te doen stond. „Ik belde mijn contacten in de industrie en zei: 'We hebben een boot nodig'”, herinnert Garvey zich. „Een boot met een zeer ervaren bemanning die discreet en sensitief te werk gaat. Want je hebt daar een waardevol object van 3 miljoen dollar ronddrijven dat vogelvrij is. Iedereen kan er een lijn aan vastmaken en het bergen.”
Externe bergingsacties waren bovendien niet de enige bedreiging. Een stuurloos vaartuig voor de kust van Halifax zou zich midden in drukke scheepvaartroutes bevinden, wat het risico op een aanrijding op zee met zich meebracht.
Garvey vond al snel een vissersboot die kon worden ingezet als reddingsvaartuig, evenals een ervaren bemanning. Maar na drie dagen vruchteloos zoeken besloot Garvey dat er meer hulp nodig was. „Ik zei: 'We moeten echt een vliegtuig die kant op krijgen. Dat is de enige manier om dit gebied te dekken. Met alleen een vissersboot zie je, zelfs met radar, maar 40 mijl aan beide kanten, en dan is het slechts een kwestie van geluk.'”
Om een enorm zoekgebied te bestrijken, moest het luchtvaartuig over een grote actieradius beschikken en zijn uitgerust met geavanceerde sensoren. Dat betekende het type maritieme patrouillevliegtuigen dat doorgaans door overheden wordt ingezet. Maar nu de tijd begon te dringen, kreeg Garvey een idee.
Een zoekvliegtuig met een heel bijzondere bemanning
“Ik wist dat er hier in Nova Scotia maar één bedrijf was dat dat deed,” zei hij. Dat bedrijf was PAL Aerospace. PAL heeft ruime ervaring met het ondersteunen van de Canadese en andere overheden bij maritieme patrouillewerkzaamheden, waaronder search and rescue, grensbeveiliging, drugsbestrijding en ISR-missies (Intelligence Surveillance Reconnaissance).
PAL AerospaceGarvey nam contact op met CarteNav, een dochteronderneming van PAL die integratiesystemen voor sensoren in vliegtuigen produceert, zoals AIMS-ISR, en daardoor ruime ervaring had met maritieme zoekacties. Hierdoor kwam Jens Lundgreen-Nielsen in beeld, een voormalige Deense F-16-piloot en destijds vicepresident Lucht- en Ruimtevaartoperaties bij xml-ph-0002@deepl.internal.
Lundgreen-Nielsen deed er alles aan om op korte termijn een geschikt vliegtuig en een bemanning te vinden. Het lukte hem om een beschikbaar testvliegtuig van PAL te vinden. Het vinden van een bemanning bleek echter lastiger.
‘We hadden geen reservebemanning beschikbaar,’ blikt Lundgreen-Nielsen terug. ‘Maar we hadden wel een groep teamleden uit het management die zich allemaal vrijwillig aanmelden. Ze vlogen naar huis om de vereiste slaap en rusttijd te pakken zodat ze legaal mochten vliegen, en meldden zich vervolgens weer present voor een vertrek om 02:00 uur.’
De zoekers beschikten nu over een schip en een vliegtuig. Daarmee bleef de exacte locatie van het jacht echter een raadsel. De laatst bekende positiegegevens – die inmiddels ongetwijfeld verouderd waren – wezen uit dat het zich enkele honderden mijlen ten zuidoosten van Halifax bevond. Maar dat liet nog steeds een enorm oceaangebied over om te doorzoeken. Het vinden van een verlaten jacht van ruim twintig meter, overgeleverd aan stroming en wind, zou zijn als het zoeken naar een speld in een hooiberg in de uitgestrekte Noord-Atlantische Oceaan.
Modellering biedt uitkomst
PAL toonde opnieuw haar vindingrijkheid en wendde zich tot een onverwachte bron. Een van de werkzaamheden van het bedrijf is het voorspellen van de koers van ijsbergen die een bedreiging kunnen vormen voor de scheepvaart. Om deze voorspellingen te doen, had het bedrijf wiskundige modellen ontwikkeld om de verwachte route van ijsbergen in kaart te brengen.
Als deze modellen drijvende ijsblokken nauwkeurig konden voorspellen, waarom dan niet een verlaten boot?
Omdat het inzetten van een vliegtuig kostbaar is, zijn we er trots op dat we beschikken over zeer nauwkeurige gegevens die we omzetten in bruikbare inlichtingen. Zodra het vliegtuig op een locatie arriveert, hebben we dus al aangegeven: ‘Goed, dit zijn jullie waarschijnlijkheden. Dit is de beste kans om het gezochte doel te vinden.’ Vervolgens gebruiken de experts aan boord dit om het optimale zoekpatroon te bepalen.
Modellering en simulatie zijn echter vaak evenveel kunst als wetenschap. Er zijn talloze variabelen die de koers en locatie van een vaartuig kunnen beïnvloeden. ‘We moeten rekening houden met golven, stroming en wind die elk in een andere richting op dit doel inwerken,’ aldus Green. ‘Dat voeren we in een numeriek model in, waarna we ernaar kijken en ons afvragen: “klopt dit?”’
Gelukkig beschikte PAL over geavanceerde modellen op basis van solide gegevens. ‘We hebben een uitstekende database met weersgegevens op het gebied van wind en golven, en we hebben daarvoor gekeken naar verschillende numerieke modellen met een hoge resolutie,’ zei Green. ‘Daarnaast hebben we gebruikgemaakt van zeer nauwkeurige stromingsgegevens van de Canadese overheid.’
Om met behulp van ijsbergmodellen de bewegingen van een jacht te voorspellen, was een beetje creativiteit nodig: Ryan Crawford – Data-analist, IES bij PAL Aerospace samen met de Special Missions/ AMSD team, gebruikten een model van een omgekeerde ijsberg om het gedrag van het vaartuig te simuleren. De grootste onbekende in deze modellen was echter of het jacht nog onder zeil was, wat een grote invloed zou hebben op de koers en snelheid. Ryan, Green en het team moesten een weloverwogen gok doen. „We wisten dat dit een zeilboot was van 66 voet lang, met een kiel van misschien 15 tot 20 voet hoog en een mast die wel 65 voet hoog kon zijn. Toen dachten we erover na en besloten we dat de zeilen vast waren neergehaald. De kustwacht had de bemanning gered, en het eerste wat ze de bemanning zouden hebben gezegd, was dat ze de zeilen moesten strijken, omdat de helikopter geen reddingsteam kon laten zakken zolang de zeilen nog stonden.”
Een gewaagde gok die slaagde
Tegen de avond van de vijfde dag bevond het zoekvaartuig zich in het gebied dat door de modellen van PAL was aangeduid, terwijl het zoekvliegtuig van PAL zich opmaakte om de volgende ochtend om 02:00 uur te vertrekken. ‘Ze zeiden dat we naar dit gebied moesten varen, omdat het vliegtuig daar bij het eerste daglicht zou aankomen,’ aldus Garvey.
Echter, voordat het vliegtuig opsteeg, kwam het nieuws binnen dat het jacht was gevonden. ‘Onze boot arriveerde er rond 02:30 uur,’ vertelde Garvey. ‘En daar lag het jacht. Precies op de plek waar het zou moeten liggen.’
Garvey, die vanaf de kust de operatie coördineerde, kreeg het eerste telefoontje van het zoekvaartuig. ‘De mannen op de boot waren zo enthousiast als kinderen. Ik kon ze horen juichen en schreeuwen.’
En dat was geen moment te vroeg om een potentiële ramp te voorkomen. ‘Toen ze aan boord gingen en om zich heen keken, zagen ze vier schepen binnen een straal van een mijl van hun locatie liggen,’ aldus Garvey.
Achteraf gezien, hoewel het jacht werd gevonden voordat het zoekvliegtuig was gelanceerd, is Garvey van mening dat een gecombineerde zoekactie te water en in de lucht de beste reactie is op dit soort situaties. ‘Ik denk dat we meteen hadden moeten kiezen voor een inzet in de lucht. We hadden geen boot op pad moeten sturen zonder eerst een vliegtuig in te zetten, omdat de positiegegevens simpelweg te verouderd waren.’
Uiteindelijk voer een bergingsteam het jacht terug naar de haven, en kreeg een dankbare zoon de aandenkens van zijn geliefde ouders terug. Twee mensen hadden op tragische wijze het leven verloren, maar er was tenminste afsluiting voor de familie. En een les in hoe mensen zelfs de moeilijkste uitdagingen kunnen overwinnen wanneer ze hun talenten en middelen bundelen.
